A’dan Z’ye AlmaLinux: Kurumsal Sistem Yönetimi Rehberi

1. CentOS Stream Kararı ve AlmaLinux’un Ortaya Çıkışı

CentOS Stream ve AlmaLinux, RHEL uyumlu ve özgürleştirilmiş Linux dağıtımlarıdır. CentOS Stream, RHEL 8’in sürekli geliştirilmiş sürümü olarak tasarlanmıştır, ancak Red Hat’tan ayrılmıştır. AlmaLinux ise Red Hat Enterprise Linux (RHEL) 1:1 ABI uyumlu ve özgürleştirilmiş bir sürümüdür. AlmaLinux OS Foundation, AlmaLinux’un geliştirilmesini ve desteklerini sağlar.

CentOS Linux vs AlmaLinux

• CentOS Linux: Red Hat’tan ayrılmış ve sürekli geliştirilmektedir.
• AlmaLinux: RHEL 1:1 ABI uyumlu ve özgürleştirilmiş bir sürümüdür.

2. Paket Yönetimi: DNF ve RPM

DNF ve RPM, AlmaLinux’da paket yönetimi için kullanılan araçlardır. DNF, yum’un yerini alarak daha hızlı ve etkili bir paket yönetimi sağlar.

Repo Ekleme

sudo dnf config-manager --add-repo https://repo.example.com/alma/8/baseos/x86_64/os/

EPEL Konfigürasyonu

sudo dnf install epel-release

DNF Update/Install

sudo dnf update
sudo dnf install nginx

Modüler Paket Yönetimi

sudo dnf module list
sudo dnf module install httpd:2.4

3. Ağ Yönetimi: NetworkManager ve nmcli

NetworkManager, AlmaLinux’da ağ ayarlarını yönetmek için kullanılan bir sistemdir. nmcli, NetworkManager’ı komut satırından kontrol etmek için kullanılır.

Statik IP, DNS ve Gateway Yapılandırma

sudo nmcli connection modify "System eth0" ipv4.addresses 192.168.1.100/24
sudo nmcli connection modify "System eth0" ipv4.gateway 192.168.1.1
sudo nmcli connection modify "System eth0" ipv4.dns "8.8.8.8 8.8.4.4"
sudo nmcli connection up "System eth0"

4. Güvenlik Mimarisi

firewalld ve firewall-cmd

firewalld, AlmaLinux’da güvenlik duvarı hizmetidir. firewall-cmd, firewalld’ı komut satırından yönetmek için kullanılır.

Port/Servis Açma-Kapama Kuralları

sudo firewall-cmd --permanent --add-service=http
sudo firewall-cmd --permanent --add-port=8080/tcp
sudo firewall-cmd --reload

SELinux

SELinux, AlmaLinux’da güvenlik politikalarını uygulayan bir sistemdir. Enforcing ve Permissive modları, SELinux’ı farklı düzeylerde etkinleştirir.

SELinux Modları ve Boole Durumları

sudo getenforce
sudo setenforce 0  # Permissive moduna geçiş
sudo setenforce 1  # Enforcing moduna geçiş
sudo getsebool -a  # Boole durumlarını listele
sudo setsebool -P httpd_can_network_connect 1

5. Kurumsal Servis Yönetimi (systemd / systemctl)

systemd, AlmaLinux’da hizmetleri yönetmek için kullanılan bir sistemdir. systemctl, systemd’ı komut satırından kontrol etmek için kullanılır.

Servis Yönetimi

sudo systemctl start nginx
sudo systemctl enable nginx
sudo systemctl status nginx
sudo systemctl restart nginx
sudo systemctl stop nginx

Log İnceleme

sudo journalctl -u nginx
sudo journalctl -xe
sudo journalctl -f

6. Canlı Geçiş (Migration)

AlmaLinux’tan CentOS’tan yükseltme işlemi, ‘almalinux-deploy’ scripti ile yerinde (in-place) gerçekleştirilebilir.

Canlı Geçiş Adımları

curl -o almalinux-deploy.sh https://repo.almalinux.org/almalinux-deploy.sh
sudo chmod +x almalinux-deploy.sh
sudo ./almalinux-deploy.sh
cat /etc/os-release

7. Kurumsal Prodüksiyon Tavsiyeleri ve Best Practices

Yedek Alma

sudo tar -czf /backup/system-backup-$(date +%Y%m%d).tar.gz /etc /var /home

güncelleme

sudo dnf update --security

Log Dosyası Boyutu Kontrolü

sudo journalctl --vacuum-size=100M

Servis Otomatik Başlatma

sudo systemctl enable sshd
sudo systemctl enable chronyd

Güvenlik Duvarı Kuralları

sudo firewall-cmd --permanent --add-service=ssh
sudo firewall-cmd --permanent --add-service=https
sudo firewall-cmd --reload

SELinux Politikası Kontrolü

sudo setsebool -P ssh_home_dir 1
sudo setsebool -P httpd_can_network_connect 1

Konfigürasyon Dosyası Güvenliği

sudo chmod 600 /etc/ssh/sshd_config
sudo chmod 600 /etc/my.cnf

Güvenlik Analizi

sudo audit2allow -a -M mypol
sudo semodule -i mypol.pp